admin
Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te kapılarını açan Türk Devletleri Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA) 15’inci Genel Kurulu, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş’un iştirakiyle başladı. Kırgızistan Parlamentosu ev sahipliğinde Irıs Ordo Kongre Merkezi’nde icra edilen zirve öncesinde, Kırgız Cumhuriyeti Jogorku Keneş Başkanı Marlen Mamataliev mevkidaşlarını bizzat ağırladı.
‘Yapay Zeka ve Teknolojik İlerleme Çağında Türk Dünyasında Parlamenter İşbirliği’ gündemiyle toplanan genel kurul öncesinde TÜRKPA Asamble Konseyi Toplantısı düzenlendi. Dönem Başkanı Kazakistan Kurultay Başkanı Aybek Dadebay riyasetinde toplanan konseye; Kırgızistan Meclis Başkanı Mamataliev, TBMM Başkanı Kurtulmuş, Azerbaycan Milli Meclisi Başkanı Sahiba Gafarova, Özbekistan Ali Meclisi Senato Başkanı Tanzila Narbayeva ve TÜRKPA Genel Sekreteri Ramil Hasan katıldı.
Toplantıda değerlendirmelerde bulunan TBMM Başkanı Kurtulmuş, yerleşik dengelerin sarsıldığı ve çok merkezli bir küresel tablonun belirdiği bir dönemin idrak edildiğini belirterek, Türk coğrafyasının Orta Asya’dan Avrupa’ya kadar uzanan geniş hatta önemli bir güç odağı halini aldığını söyledi.
Tarihi Birikim Ve Medeniyet İddiası Vurgusu
Bölgedeki çatışma ortamının müşterek hareket etme zorunluluğunu artırdığına değinen Kurtulmuş, konuşmasını şu sözlerle sürdürdü: “Böylesi bir dönemde ülkelerimizin geleceğe güvenle bakabilmesi, aramızdaki bağların ne ölçüde güçlendirildiğiyle yakından ilgilidir. İş birliğimizi derinleştirmek ve dayanışmamızı somut adımlarla pekiştirmek hepimiz için ortak bir sorumluluk alanıdır. Sahip olduğumuz tarihi birikim, insani bağlar ve potansiyelimiz geleceği birlikte şekillendirmek için hepimize fevkalade kıymetli imkanlar sunmaktadır. Türk dünyasının medeniyet iddiasını yeni başarılarla ileriye taşımak, bu büyük ailenin tüm mensuplarının katkısıyla mümkün olabilir. Biz, büyük bilim insanları, edipler ve şairler, devlet ve siyaset insanları, hukuk ve yönetim dehaları, felsefe ve düşünce alanında zirvelere çıkmış büyük insanları yetiştirmiş bir milletin evlatlarıyız. Uluğbey, Fergani, Ali Kuşçu, Mevlana Celaleddin-i Rumi, Yunus Emre, Fuzuli, Yusuf Has Hacib, Farabi, İbni Sina ve daha pek çok isim bu coğrafyada yetişmiş ve insanlık tarihine altın harflerle kazınmıştır. Birliğimizin ufku, Türk dünyasının tamamını kapsayacak kadar geniş; hep birlikte ilerleme irademiz ise her bir mensubumuzu bu anlamlı yürüyüşe dahil edecek kadar güçlü olmalıdır. Bu meyanda, Özbekistan ve Türkmenistan’ın en kısa zamanda TÜRKPA çatısı altında yerlerini almalarını temenni ediyorum. İki kardeş ülkenin katılımı, parlamenter iş birliğimizi zenginleştirecektir.”
Kurtulmuş, gözlemci statüsündeki Macaristan ile yapının mühim bir halkasını oluşturan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin çalışmalarda etkin yer almasını desteklediklerini ifade etti. Kurumsal kabiliyetlerin artırılmasının gerekliliğini dile getiren Meclis Başkanı, “Bu potansiyeli hayata geçirmek için her şeyden önce birlik, beraberlik ve dayanışmamızı en üst seviyeye çıkarmalıyız. Bununla birlikte, kurumsal kapasitemizi geliştirmek, faaliyetlerimizin kapsamını genişletmek ve parlamentolarımız arasındaki bağları daha da güçlendirmek önemlidir” dedi.
Ankara’daki Zirve Ve Sempozyum Takvimi
Türkiye’nin 29-30 Ekim 2026 tarihlerinde ‘Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik’ ana temasıyla Türk Devletleri Teşkilatı’nın 13’üncü Zirvesi’ne Ankara’da ev sahipliği yapacağını ilan eden Kurtulmuş, hedefin ortak bir şuur olduğunu dile getirdi. Meclis çatısı altında genç parlamenterlerin katılımıyla 12 Kasım 2026 tarihinde tertiplenecek ‘Türk İş Birliği Vizyonu ve Gençlerin Rolü’ sempozyumuna da davette bulundu.
Kararların icrasında idari mekanizmanın hayati bir rol üstlendiğini kaydeden Kurtulmuş, “Aile meclisimizin hedeflerine ulaşmasında, çalışmalarımızın devamlılığını sağlayan ve kararlarımızın uygulanmasını takip eden sekretaryamıza da önemli görevler düşmektedir. Kuruluşundan bu yana önemli mesafeler kateden TÜRKPA’nın biriktirdiği tecrübeyi kalıcı bir yetkinliğe dönüştürmek, hepimizin ortak sorumluluğudur. Bu doğrultuda kurumsal yapımızı güçlendirme gayretlerimizi kararlılıkla sürdürmeliyiz. Türk dünyasının her köşesinde huzurun, istikrarın ve adaletin güçlenmesi, kalkınmanın ve refahın halklarımıza ulaşması için azimle çalışmayı sürdüreceğiz. TÜRKPA bünyesinde geliştirdiğimiz dayanışmayı, bölgemizde ve dünyada barışa hizmet eden ortak bir iradeyle ileriye taşıyacağız. Türkiye Büyük Millet Meclisi olarak, TÜRKPA’nın gelişmesine ve parlamentolarımız arasındaki dayanışmanın güçlendirilmesine katkıda bulunmayı kararlılıkla sürdüreceğiz” diye konuştu.
TÜRKPA Dönem Başkanlığı görevini devralan Kırgız Meclis Başkanı Mamataliev’i tebrik eden Kurtulmuş, vazifeyi devreden Kazakistan Kurultay Başkanı Dadebay’a teşekkürlerini bildirdi ve yeni görevinde muvaffakiyet temennisinde bulundu.
